Als directeur-grootaandeelhouder valt u buiten de standaard werknemerspensioenregeling. U bouwt geen pensioen op via een pensioenfonds samen met uw werkgever — u bent zelf verantwoordelijk voor uw oudedagsvoorziening. Dat geeft vrijheid, maar vraagt ook om een bewuste keuze over hoe u dit organiseert.
Het opbouwen van pensioen in eigen beheer is per 1 april 2017 afgeschaft. Veel DGA's die vóór die datum pensioen in eigen beheer opbouwden, hebben sindsdien een oudedagsverplichting (ODV) op de balans staan. Voor nieuwe opbouw zijn er andere routes beschikbaar.
Dit artikel legt uit wat de huidige mogelijkheden zijn, wat de ODV inhoudt en waar u als DGA op moet letten.
Wat komt in dit artikel?
- Pensioen in eigen beheer — afgeschaft maar nog relevant
- De oudedagsverplichting (ODV)
- Huidige mogelijkheden voor pensioenopbouw als DGA
- Waarop let u bij de keuze?
- Aandachtspunten voor bestaande situaties
Pensioen in eigen beheer — afgeschaft maar nog relevant
Tot 1 juli 2017 konden directeur-grootaandeelhouders via hun eigen pensioen-BV pensioenopbouw in eigen beheer organiseren. In veel gevallen betekende dit dat de uitkeringen werden gefinancierd vanuit de BV.
Het opbouwen van pensioen in eigen beheer is per 1 april 2017 afgeschaft. Bestaande pensioenrechten kunnen nog relevant blijven, maar er is geen nieuwe opbouw meer mogelijk via deze route.
De oudedagsverplichting (ODV)
DGA's die vóór de afschaffing pensioen in eigen beheer opbouwden, hebben in veel gevallen een oudedagsverplichting (ODV) op de balans staan. De ODV groeit jaarlijks mee met het door de Belastingdienst gepubliceerde U-rendement.
Belangrijke aandachtspunten bij een ODV:
- Vanaf de AOW-leeftijd wordt de ODV uitgekeerd in 20 jaarlijkse, gelijke termijnen — tenzij u eerder omzet naar een lijfrente bij een verzekeraar.
- Uitkeringen worden belast in box 1.
- Controleer periodiek of de ODV correct is opgerent en of de waarde aansluit bij de balans.
- De ODV kan gevolgen hebben voor uw partner bij scheiding of overlijden; leg afspraken daarom zorgvuldig vast.
Als de BV onvoldoende liquide middelen heeft om uitkeringen te doen wanneer ze ingaan, kan dat praktisch knelpunten geven. Dit is extra relevant als vermogen vastzit in vastgoed of deelnemingen.
Huidige mogelijkheden voor pensioenopbouw als DGA
In 2026 bestaan er verschillende manieren om uw oudedagsvoorziening op te bouwen, met elk hun eigen fiscale en praktische aandachtspunten:
- Lijfrente (fiscale opbouw) bij een bank, verzekeraar of andere aanbieder
- Sparen en beleggen in de BV
- Sparen en beleggen in privé
1. Lijfrente
Met jaarruimte (en eventueel reserveringsruimte) kunt u fiscaal aftrekbaar pensioen opbouwen via een lijfrente bij een verzekeraar of banksparensysteem. De premie is aftrekbaar volgens de geldende rekenregels; de uitkering wordt later belast.
2. Beleggen in de BV
Een praktische aanpak is om winst in de BV te laten staan en te beleggen. De BV betaalt vennootschapsbelasting over het rendement. Het voordeel is flexibiliteit, maar het vermogen is niet automatisch specifiek geoormerkt als “pensioen” zoals bij een lijfrente.
3. Pensioenregeling via een verzekeraar
In sommige situaties kan uw BV een pensioenregeling met een verzekeraar overeenkomen. Daarmee haalt u (een deel van) het pensioenrisico naar de verzekeraar, maar u blijft afhankelijk van de voorwaarden van het product.
4. Sparen en beleggen in privé
Vrij sparen en beleggen valt onder box 3. Dit is vaak maximaal flexibel, maar doorgaans minder fiscaal efficiënt dan fiscaal gefacilieerde pensioenopbouw.
Waarop let u bij de keuze?
De juiste route hangt af van uw doelen, uw situatie en de financiële positie van uw BV. Denk hierbij aan:
- Hoe hoog is uw gewenste inkomen na pensionering?
- Heeft u al vermogen opgebouwd in uw BV of privé?
- Staat er nog een ODV op de balans van uw BV?
- Wat is de liquiditeitspositie van uw BV?
- Wat zijn uw wensen rond nabestaandenvoorziening?
- Wat zijn de plannen voor uw onderneming — voortzetting, overdracht of verkoop?
Bij bedrijfsoverdracht of verkoop van de BV kan uw pensioenstructuur invloed hebben op de fiscale afrekening. Het is daarom belangrijk om pensioenplanning te koppelen aan uw bedrijfsstrategie.
Aandachtspunten voor bestaande situaties
Heeft u vóór 2017 pensioen in eigen beheer opgebouwd? Dan ziet u vaak één van deze drie uitwerkingen in de praktijk:
- De regeling is bevroren: de voorziening staat nog op de balans, maar er vindt geen verdere opbouw plaats. Controleer of de waarde en verplichtingen nog kloppen en of de BV voldoende liquiditeit heeft voor toekomstige uitkeringen.
- De regeling is omgezet naar een ODV: de ODV groeit jaarlijks mee. Controleer jaarlijks of de balanswaarde aansluit en overweeg (met adviseur) of omzetting naar een lijfrente wenselijk is.
- Er is (nog) geen duidelijke pensioentransitie: veel DGA's hebben wel vermogen in de BV of privé, maar missen een helder plan voor de omzetting naar inkomen. Dit vraagt om bewuste pensioenfinanciering.
Persoonlijk advies voor DGA's
Wilt u inzicht in uw pensioenmogelijkheden als directeur-grootaandeelhouder? We bekijken samen welke pensioenroute het beste past bij uw BV en persoonlijke situatie, de mogelijkheden voor lijfrente of een verzekerde regeling, en de fiscale en juridische implicaties van uw keuzes.
Veelgestelde vragen over pensioen als DGA
- Nee. Het opbouwen van pensioen in eigen beheer is per 1 april 2017 afgeschaft. U kunt wel pensioen opbouwen via een lijfrente, een pensioenregeling bij een externe verzekeraar, of door te sparen en beleggen in de BV of in privé.
- Een oudedagsverplichting (ODV) is het resultaat van een omzetting van pensioen in eigen beheer naar een verplichting op de balans van uw BV. Vanaf de AOW-leeftijd moet de ODV worden uitgekeerd in 20 jaarlijkse, gelijke termijnen — tenzij u de ODV eerder omzet naar een lijfrente bij een verzekeraar. Controleer jaarlijks of de ODV correct is opgerent en of de waarde op de balans klopt. De uitkeringen worden belast in box 1.
- De jaarruimte hangt af van uw inkomen, de AOW-franchise en eventuele andere pensioenopbouw. De Belastingdienst biedt rekenhulpen om dit voor uw situatie te bepalen. Een adviseur kan u helpen om de berekening te maken en ook de reserveringsruimte van voorgaande jaren in kaart te brengen.
- Bij een pensioenregeling via een externe verzekeraar zijn premies die uw BV betaalt onder voorwaarden aftrekbaar. Als u als DGA een lijfrente privé afsluit, zijn premies aftrekbaar in uw persoonlijke inkomstenbelasting binnen de jaarruimte. De exacte fiscale behandeling hangt af van de gekozen constructie — laat u daarom adviseren voor uw specifieke situatie.
- Voor sommige DGA's is het aantrekkelijk om een bestaande ODV niet binnen de BV te laten uitkeren, maar om te zetten naar een lijfrenteoplossing bij een verzekeraar. Of dit voor uw situatie verstandig is, hangt af van de liquiditeit van uw BV, uw fiscale positie en uw persoonlijke wensen. Bespreek dit met een adviseur voordat u een beslissing neemt.
Wilt u weten wat dit voor uw situatie betekent? Plan een vrijblijvend adviesgesprek, dan kijken we samen wat past.
Plan een adviesgesprek